Sezon artystyczny Polskiej Filharmonii „Sinfonia Baltica” im. Wojciecha Kilara zakończy wieczór, w którym spotkają się trzy nazwiska reprezentujące różne, choć mocno przenikające się światy muzyczne. George Gershwin, Leszek Możdżer i Maurice Ravel - jazz, klasyka i muzyczna swoboda spotkają się w programie pełnym rytmu, kolorów i niezwykłej energii.
Pierwsza część koncertu należeć będzie do „Błękitnej rapsodii” George’a Gershwina - dzieła, które już w momencie powstania stało się symbolem spotkania muzyki klasycznej z jazzem. Utwór został skomponowany w 1924 roku na fortepian i zespół jazzowy na zamówienie Paula Whitemana. Gershwin połączył w nim charakterystyczne dla jazzu rytmy, synkopowanie i idiom bluesowy z formą koncertową, tworząc język muzyczny, który wymykał się prostemu podziałowi na muzykę „poważną” i rozrywkową. Słynne glissando klarnetu z początku utworu stało się jednym z najbardziej rozpoznawalnych wejść w historii muzyki XX wieku.
Partię fortepianu wykona Leszek Możdżer, czyli jeden z najbardziej rozpoznawalnych polskich pianistów jazzowych, kompozytor i aranżer, którego twórczość od lat przekracza granice gatunków. Możdżer znany jest zarówno z działalności jazzowej, jak i projektów, w których podejmuje dialog z muzyką klasyczną. Jego udział w wykonaniu Gershwina szczególnie mocno podkreśli naturalne powinowactwo między jazzową improwizacją a zapisaną w partyturze formą.
Po przerwie zabrzmi „Boléro” Maurice’a Ravela - kompozycja, która zbudowana została na zasadzie niezwykle konsekwentnego narastania napięcia. Jej podstawą jest powtarzający się, charakterystyczny rytm oraz dwie melodie prezentowane kolejno przez różne instrumenty orkiestry. Ravel niemal całkowicie rezygnuje z tradycyjnego rozwoju tematycznego, zamiast tego stopniowo zmieniając barwę i zwiększając siłę brzmienia kolejnych powtórzeń. To właśnie niezwykła precyzja orkiestracji sprawia, że pozornie prosty materiał muzyczny prowadzi słuchacza ku potężnej kulminacji.
„Boléro” powstało w 1928 roku jako muzyka baletowa dla tancerki i choreografki Idy Rubinstein. Choć Ravel określał je jako eksperyment oparty na jednym długim crescendo, kompozycja szybko zaczęła funkcjonować również jako samodzielne dzieło koncertowe. Jej hipnotyczny rytm, stopniowo narastające napięcie i niezwykła paleta barw orkiestry sprawiły, że stała się jednym z najbardziej rozpoznawalnych utworów Maurice’a Ravela.
Za pulpitem dyrygenckim stanie Zygmunt Rychert - dyrygent, pedagog i wieloletni propagator muzyki symfonicznej i operowej. Jego doświadczenie pozwoli wydobyć z finałowego programu zarówno precyzję orkiestrowej konstrukcji, jak i energię dwóch kompozycji, które w zupełnie odmienny sposób operują rytmem, kolorem i napięciem.
Gershwin i Ravel pokazują dwa różne oblicza muzyki XX wieku. Jeden czerpie z jazzu i spontaniczności, drugi z niezwykłej dyscypliny brzmienia i konsekwentnego budowania formy. Ich zestawienie, a przede wszystkim obecność Leszka Możdżera, tworzą finał, który pozwala zakończyć sezon z rozmachem, a więc muzyką pełną rytmu, koloru i emocji.
Wykonawcy:
Leszek Możdżer - fortepian
Zygmunt Rychert - dyrygent
Orkiestra Polskiej Filharmonii „Sinfonia Baltica” im. Wojciecha Kilara
Program:
George Gershwin - Błękitna rapsodia
Maurice Ravel - Boléro
Recenzje i opinie: Wielki finał sezonu - Gershwin / Możdżer / Ravel
Brak recenzji